Μνήμη, μαρτυρία και η ψηφιακή προσέγγιση της ιστορίας: το Αρχείο «Μνήμες από την Κατοχή στην Ελλάδα»


Επιστημονική διημερίδα
11-12 Οκτωβρίου 2019
Κεντρικό κτήριο ΕΚΠΑ – Προπύλαια (Πανεπιστημίου 30)

Το Εργαστήριο Ιστορικής Έρευνας και Τεκμηρίωσης του Τμήματος Ιστορίας και Αρχαιολογίας (Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών) σε συνεργασία με το Πρόγραμμα «Μνήμες από την Κατοχή στην Ελλάδα» (Memories of the Occupation in Greece – MOG) του Ελεύθερου Πανεπιστημίου του Βερολίνου διοργανώνουν επιστημονική διημερίδα στις 11 και 12 Οκτωβρίου 2019 (Κεντρικό κτήριο ΕΚΠΑ – Προπύλαια, Πανεπιστημίου 30), με θέμα:

Μνήμη, μαρτυρία και η ψηφιακή προσέγγιση της ιστορίας: το Αρχείο «Μνήμες από την Κατοχή στην Ελλάδα»

Στη διημερίδα θα παρουσιαστεί το οπτικοακουστικό Αρχείο «Μνήμες από την Κατοχή στην Ελλάδα» –η δημιουργία, η λειτουργία και η χρήση του– και θα συζητηθούν μεθοδολογικά ερωτήματα και ερευνητικές προοπτικές που αφορούν την περίοδο της γερμανικής Κατοχής στην Ελλάδα και την κληρονομιά της. Σκοπός της διήμερης συνάντησης είναι επίσης να διερευνηθούν ο ρόλος της χρήσης των ψηφιακών μέσων στις ανθρωπιστικές επιστήμες και οι σχέσεις της προφορικής ιστορίας με τις ψηφιακές τεχνολογίες.

Οργανωτική επιτροπή:
Νίκος Αποστολόπουλος, Άννα Μαρία Δρουμπούκη, Βαγγέλης Καραμανωλάκης, Δήμητρα Λαμπροπούλου, Bασιλική Πανταζίδου
Επιβεβαίωση συμμετοχής: info@occupation-memories.org

Περισσότερες πληροφορίες στους συνδέσμους που ακολουθούν:
Μνήμες από την Κατοχή στην Ελλάδα: http://www.occupation-memories.org
ΤΟ ΑΡΧΕΙΟ * Μνήμες από την Κατοχή στην Ελλάδα https://archive.occupation-memories.org/el
Ανακοίνωση Διημερίδας στην σελίδα του ΕΚΠΑ: http://www.archive.uoa.gr

Πρόγραμμα διημερίδας

Παρασκευή, 11 Οκτωβρίου 2019

Προσέλευση: 09:00-09:30
Έναρξη: 09:30-09:45
Χαιρετισμοί:
Ευάνθης Χατζηβασιλείου, Πρόεδρος Τμήματος Ιστορίας και Αρχαιολογίας, ΕΚΠΑ
Βαγγέλης Καραμανωλάκης, Διευθυντής Εργαστηρίου Ιστορικής Έρευνας και Τεκμηρίωσης, ΕΚΠΑ
Νίκος Αποστολόπουλος, Διευθυντής του Προγράμματος «Μνήμες από την Κατοχή στην Ελλάδα», Freie Universität Berlin

09:45-10:30
Κεντρική εισήγηση
Χάγκεν Φλάισερ, επιστημονικός διευθυντής του προγράμματος «Μνήμες από την Κατοχή στην Ελλάδα». Μνήμες μαρτύρων
Εισαγωγική ομιλία
Νίκος Αποστολόπουλος. Η δημιουργία και οι προκλήσεις του Ψηφιακού Αρχείου Μαρτυριών «Μνήμες από την Κατοχή στην Ελλάδα»

1η συνεδρία: 10:30-12:00

Άννα Μαρία Δρουμπούκη. «Κάθε χρόνο λέω: Άντε, δε θα συγκινηθώ, πέρασαν χρόνια. Κι όμως…»: η ιστορία ανάμεσα στη διαιρεμένη μνήμη και το βίωμα
Αντώνης Αντωνίου, Χρίστος Σολωμός. Η σημασία της συνέργειας στην υλοποίηση του προγράμματος: διερευνώντας τη σχέση ερευνητή-σκηνοθέτη-αφηγητή στη διαδικασία της συνέντευξης
Kερασία Μαλαγιώργη. «Επιζών», «Μάρτυρας», «Ισραηλινός»: διάρθρωση της μνήμης και επιτελεστικότητα στις αφηγήσεις ελλήνων Εβραίων στο Ισραήλ

Διάλειμμα: 12:00-12:30

2η συνεδρία: 12:30-14:00

Ιάσων Χανδρινός. Στα ίχνη των Ελλήνων στο Τρίτο Ράιχ: η συμβολή και τα όρια της προφορικής ιστορίας
Γιώργος Κλαπάκης. Ένας κρητικός ΕΛΑΣίτης στο Μαουτχάουζεν: η μαρτυρία του Σταύρου Παπουτσάκη
Βαλεντίν Σνάιντερ. Η γερμανική παρουσία στην Ελλάδα και η αποτύπωσή της στις μαρτυρίες του MOG

Μεγάλο διάλειμμα: 14:00- 15:00

3η συνεδρία: 15:00- 16:30

Αγιάτις Μπενάρδου. Οι ψηφιακές ερευνητικές πρωτοβουλίες στην Ελλάδα και στην Ευρώπη και η εξέλιξη της επιστήμης της Ιστορίας
Doris Wille. Βιωματικές αφηγήσεις στην προφορική ιστορία. Προβληματισμοί και προτάσεις στη μετάφραση μαγνητοσκοπημένων συνεντεύξεων
Damian Thönges, Άννα Μαρία Δρουμπούκη. Το Back-End Σύστημα Dédalo: δημιουργώντας μια ψηφιακή πλατφόρμα μαρτυριών

Διάλειμμα: 16:30-16:45

16:45-18:00
Συμπεράσματα και συζήτηση για την πρώτη ημέρα της επιστημονικής διημερίδας. Η εμπειρία της εμπλοκής με το MOG: συζήτηση των συνεντευκτών/-ριών
Συντονίζει: Νίκος Αποστολόπουλος
Συζητούν: Αντώνης Αντωνίου, Άννα Μαρία Δρουμπούκη, Γιώργος Κλαπάκης, Κερασία Μαλαγιώργη, Ιάσων Χανδρινός

Σάββατο, 12 Οκτωβρίου 2019

Προσέλευση: 09:30-10:00
Εισαγωγική ομιλία: 10:00-10:30
Βαγγέλης Καραμανωλάκης, Δήμητρα Λαμπροπούλου. Αρχείο, μαρτυρία και η ψηφιακή προσέγγιση της ιστορίας. Πρώτες σκέψεις

Πρώτο στρογγυλό τραπέζι: 10:30-12:00

Προφορική μαρτυρία, μνήμη και ιστοριογραφία για τη δεκαετία του 1940
Συντονίζει: Δήμητρα Λαμπροπούλου
Συζητούν: Ρίκη Βαν Μπούσχοτεν, Βασίλης Δαλκαβούκης, Ποθητή Χαντζαρούλα

Διάλειμμα: 12:00-12:30

Δεύτερο στρογγυλό τραπέζι: 12:30-14:00

Ψηφιακή ιστορία: πλεονεκτήματα, προκλήσεις, δεοντολογία
Συντονίζει: Νίκος Αποστολόπουλος
Συζητούν: Δέσποινα Βαλατσού, Κατερίνα Γαρδίκα , Ιουλία Πεντάζου, Ηλίας Στουραΐτης

Μεγάλο διάλειμμα: 14:00- 15:00

Τρίτο στρογγυλό τραπέζι: 15:00 – 16:40

Μαρτυρία, μνήμη και ιστορία στην ψηφιακή εποχή: παραδείγματα από το πεδίο
Συντονίζει: Βαγγέλης Καραμανωλάκης Συζητούν: Χρήστος Βαρβαντάκης, Κωστής Καρπόζηλος, Μήτσος Μπιλάλης, Ηράκλειτος Σουγιουλτζόγλου

Διάλειμμα: 16:40-17:00

Κλείσιμο της διημερίδας: 17:00-18:00
Συμπεράσματα και συζήτηση
Συζητούν: Νίκος Αποστολόπουλος, Βαγγέλης Καραμανωλάκης, Δήμητρα Λαμπροπούλου, Χάγκεν Φλάισερ
Λήξη της επιστημονικής διημερίδας